Historia 59 Pułku Piechoty Wielkopolskiej - 1919-1939

Po oswobodzeniu Gniezna, pod koniec grudnia 1918 roku przez powstańcze oddziały, została z nich zorganizowana kompania pod dowództwem podporucznika Pawła Cymsa. Na początku stycznia 1919 roku kompania ta ruszyła w kierunku Inowrocławia, wyzwalając po drodze: Trzemeszno, Mogilno, Strzelno i Kruszwicę, powiekszając w każdej z tych miejscowości swój skład liczebny o kolejnych ochotników.

Pod Inowrocław kompania ta dotarła 4 stycznia 1919 roku. 5 i 6 stycznia 1919 roku wespół z "31 Włocławskim Pułkiem Piechoty" bierze udział w wyzwalaniu Inowrocławia. Oddział Pawła Cymsa zajmuje tak zwane "koszary czerwone" przy ulicy Dworcowej i w nich pomiędzy 7, a 11 stycznia zostają sformowane dwa bataliony piechoty, które przyjęły nazwę: "1 i 2 Pułk Grenadierów Kujawskich". Natomiast ochotnicy ze Strzelna i Kruszwicy tworzą trzeci batalion, który przyjął nazwę - "Baon Nadgoplański". Już 11 stycznia 1919 roku żołnierze "1 i 2 Pułku Grenadierów" stoczyli zacięty i zwycięski bój o Złotniki Kujawskie, a "Baon Nadgoplański" w tym czasie zajął Łabiszyn. 16 stycznia 1919 roku obydwa pułki grenadierów zostały połączone ze sobą, a na inowrocławskim Rynku odbyła się pierwsza przysięga wojskowa. Z tej okazji społeczeństwo Inowrocławia ufundowało i wręczyło chorągwie dla połączonych pułków i dla "Baonu Nadgoplańskiego", który z dniem 1 lutego 1919 roku połączył się z utworzonym jednym pułkiem.

7 lutego 1919 roku, rozkazem generała Józefa Dowbór-Muśnickiego z Dowództwa Głównego w Poznaniu, któremu podlegały oddziały na terenie byłego zaboru pruskiego powstał nowy pułk, który otrzymał nazwę - "5 Pułk Strzelców Wielkopolskich", a dowódcą został podpułkownik Wacław Przeżdziecki. 24 marca 1919 roku dowódcą "5 Pułku Strzelców Wielkopolskich" zostaje major Stanisław Wrzaliński i praktycznie wśród ciągłych walk reorganizuje pułk, tworząc w nim 12 kompanii strzeleckich i 3 kompanie karabinów maszynowych, oraz szkołę podoficerską, w której do 15 stycznia 1920 roku prowadzono intensywne szkolenia żołnierzy. Stan całego pułku, to ówcześnie: 26 oficerów i 2988 żołnierzy.

17 stycznia 1920 roku, rozkazem ministra Spraw Wojskowych

"5 Pułk Strzelców Wielkopolskich" zmienił nazwę na

"59 Pułk Piechoty Wielkopolskiej"

, który wszedł w skład "29 Brygady Piechoty" i "15 Dywizji Piechoty".

W związku z tym, że historia "59 Pułku Piechoty Wielkopolskiej" jest bardzo obszerna, postanowiłem podzilić ją na odpowiednie kategorie tematyczne. Wystarczy kliknąć w poniższe buttony z wpisaną tematyką historyczną. Zapraszam do lektury i komentarzy.

Składam serdeczne podziękowania Panu pułkownika Janowi Czerniakowi z Inowrocławia, "2 Inowrocławskiemu Pułkowi Komunikacyjnemu", "Wielkopolskiej Bibliotece Cyfrowej" w Poznaniu, "Muzeum Ziemi Sochaczewskiej i Pola Bitwy nad Bzurą" w Sochaczewie, a w szczególności Panu Andrzejowi Janiszewskiemu  za pomoc w przygotowaniu materiału o "59 Pułku Piechoty Wielkopolskiej".